Walory edukacyjne gier, czyli co możecie zyskać dzięki naszemu medium

ZagÅ‚Ä™biajÄ…c siÄ™ w naszÄ… ulubionÄ… formÄ™ zabawy, jakÄ… bezapelacyjnie sÄ… gry komputerowe, bardzo rzadko zastanawiamy siÄ™ nad korzyÅ›ciami, jakie pÅ‚ynÄ… z grania. OczywiÅ›cie podstawowÄ… funkcjÄ… tego medium jest rozrywka, postaram siÄ™ jednak udowodnić że możemy siÄ™ podczas korzystania z niego także niemaÅ‚o nauczyć. Aby to jakoÅ› uszeregować wrócimy na chwilÄ™ do placówek edukacyjnych i podzielimy je wedÅ‚ug przedmiotów szkolnych.

 

Powszechnie wiadomo i trudno z tym dyskutować, że czytanie rozwija nasze zdolnoÅ›ci jÄ™zykowe, poszerza zasoby sÅ‚ownictwa, poprawia ortografiÄ™ i rozwija wyobraźniÄ™. Nie każdy jednak odkrywa w sobie pasjÄ™ do książek. Aczkolwiek Å›ciany tekstu, który trzeba przyswoić aby zrozumieć sens przedstawianej historii możemy znaleźć nie tylko w nich. W bardzo wielu grach fabularnych, dla przykÅ‚adu Baldur's Gate II, Planescape: Torment czy coÅ› z nowszej póÅ‚ki – serii Mass Effect albo rodzimym Wiedźminie znajdziemy bardzo bogate scenariusze, które zawierajÄ… od piÄ™ciuset tysiÄ™cy do miliona sÅ‚ów. Dla porównania powiem, że to mniej wiÄ™cej tyle co Biblia albo caÅ‚a seria Harry'ego Pottera (7 opasÅ‚ych tomów). Niejednokrotnie zdarzaÅ‚o siÄ™ też, że gracze zafascynowani historiÄ… w nich zawartÄ…, siÄ™gnÄ™li z zaciekawieniem po książki, na podstawie których zostaÅ‚y te gry stworzone i odkryli w sobie zapaÅ‚ do czytania. Albo pisania, na co niezbitym dowodem jest ilość książek powstajÄ…cych na bazie uniwersów takich jak Diablo, World of Warcraft, Assassin’s Creed czy Metro. CzÄ™sto w takich produkcjach pojawiajÄ… siÄ™ bardzo charyzmatyczne postacie, od których nauczyć siÄ™ można sztuki przemawiania i motywowania innych. 

 

Wiele gier nie posiada tÅ‚umaczenia na jÄ™zyk polski, sporo z nich ogranicza siÄ™ tylko do napisów, a sÄ… i takie, które w caÅ‚oÅ›ci przemawiajÄ… do nas w jÄ™zyku obcym (najczęściej wybieranym przez graczy jest angielski, ale zazwyczaj jest ich kilka). PrawdziwÄ… naukÄ… jÄ™zyka jest obcowanie z nim na żywo, co prowadzi zwyczajnie do osÅ‚uchania, pomaga lepiej konstruować zdania, a dziÄ™ki napisom lub sÅ‚ownikowi na kolanach (tak siÄ™ kiedyÅ› graÅ‚o, trzeba byÅ‚o sobie poradzić bez translatorów) czÅ‚owiek lepiej przyswaja także sÅ‚ówka. Poza tym dzisiaj, kiedy dostÄ™p do Internetu nie jest już żadnym problemem, mamy możliwość rozmowy z graczami z caÅ‚ego Å›wiata. GrajÄ…c z losowymi osobami w produkcje, które opierajÄ… siÄ™ na rozgrywce sieciowej, czÄ™sto zmuszeni jesteÅ›my porozmawiać w obcym jÄ™zyku, przez co sprawdzimy swoje umiejÄ™tnoÅ›ci lingwistyczne i mamy możliwość nauczenia siÄ™ czegoÅ› nowego. Jedyne czego potrzeba to dostÄ™p do Internetu, który w wiÄ™kszoÅ›ci domów w naszym kraju już jest, wydania kilku dyszek na sÅ‚uchawki z mikrofonem oraz oczywiÅ›cie na zakup gry. W ostatecznym rozrachunku wychodzi o wiele taniej niż dodatkowe korepetycje.

 

 

 

Istnieje wiele gier, zarówno FPS (First Person Shooter) jak i strategii, których linia fabularna zabiera nas w czasy przeszÅ‚ych wojen. OczywiÅ›cie nie można brać wszystkich wydarzeÅ„ zawartych w Call of Duty jako prawdÄ™ historycznÄ…, jednak realia, ciekawostki i niektóre fakty mogÄ… pomóc uzupeÅ‚nić wiedzÄ™. Poznajemy modele uzbrojenia, które byÅ‚o używane podczas poszczególnej wojny czy bitwy, dowiadujemy siÄ™ jakie byÅ‚y strony konfliktu oraz co byÅ‚o jego przyczynÄ…. ZapamiÄ™tujemy ważne nazwiska czy daty i kojarzymy je z dzisiejszymi Å›wiÄ™tami narodowymi. Czyli lekcja historii, tylko zamiast nudnego wykÅ‚adu i zapisywania kolejnych stron w zeszycie stajemy siÄ™ wirtualnymi uczestnikami tamtych wydarzeÅ„. Znacie lepszy sposób na naukÄ™? Ja nie znam.

 

Wiele gier logicznych i przygodowych raczy nas zagadkami, w których trzeba wykorzystać prawa fizyki. Poznajemy bÄ…dź przypominamy sobie zjawiska, o których uczyliÅ›my siÄ™ w szkole. Znam dzieci, które dziÄ™ki zabawie Redstonem w grze Minecraft poznajÄ… niekiedy bardzo zÅ‚ożone obwody i mechanizmy, co pozwoli o wiele Å‚atwiej zrozumieć na przykÅ‚ad obwody elektryczne.

 

Niektóre Å›wiaty przedstawione w grach komputerowych wzorowane sÄ… na autentycznych miejscach (sÅ‚ynne budowle lub nawet caÅ‚e miasta) istniejÄ…cych w Å›wiecie realnym, co pozwala na poznanie ich bez potrzeby odbywania czÄ™sto kosztownych wycieczek. Bardzo dobrym źródÅ‚em wiedzy geograficznej jest darmowa, przeglÄ…darkowa gra Geoguesser, która dziaÅ‚a na bazie Map Google. Gracz pojawia siÄ™ w losowym miejscu na Å›wiecie i musi wskazać, gdzie siÄ™ znajduje. Podpowiedzieć nam może o tym wiele czynników: jÄ™zyk urzÄ™dowy na znakach, przypadkowo odnaleziona flaga, klimat, uksztaÅ‚towanie terenu, architektura a nawet kolor pasów na szosach. DziÄ™ki temu nie tylko poznajemy nowe miejsca, ale także uczymy siÄ™ charakterystycznych dla danego kraju elementów. 

 

Brzmi abstrakcyjnie i faktycznie trudno jest pogodzić to z grÄ… na komputerze. Ale pamiÄ™tać należy, że o wiele wiÄ™ksze możliwoÅ›ci w tym zakresie dajÄ… konsole. PoczÄ…wszy od generacji Playstation 3, Xboxa 360 czy Wii od Nintendo, konsole wyposażane sÄ… w sensory ruchu. StojÄ…c przed telewizorem możemy, wykonujÄ…c autentyczne ruchy, zagrać w piÅ‚kÄ™ nożnÄ…, siatkówkÄ™ czy dowolny inny sport, poskakać, wykonać ćwiczenia rozciÄ…gajÄ…ce a nawet zataÅ„czyć ZumbÄ™. IstniejÄ… produkcje, które ukÅ‚adajÄ… dla nas specjalny trening, który pozwala zrzucić zbÄ™dne kilogramy dziÄ™ki ćwiczeniom z wirtualnym trenerem osobistym. Nie chce siÄ™ wyjść na dwór, albo po prostu pogoda nie sprzyja uprawianiu sportu? Alternatywa jak najbardziej dobra, Å‚Ä…czÄ…ca w sobie przyjemne z pożytecznym, a do tego pozwala na wspóÅ‚zawodnictwo z kolegami, rodzeÅ„stwem czy rodzicami. Jednak nie tylko ruszajÄ…c caÅ‚ym ciaÅ‚em, możemy siÄ™ rozwijać. Gry, których gÅ‚ównym zaÅ‚ożeniem nie jest zmuszanie nas do wysiÅ‚ku fizycznego zwiÄ™kszajÄ… naszÄ… zrÄ™czność i refleks. Przeprowadzono nawet takie badanie na chirurgach. Gracze pracujÄ…cy w tym nieÅ‚atwym zawodzie okazali siÄ™ szybsi, precyzyjniejsi i skuteczniejsi od swoich kolegów po fachu. Szybsza reakcja i odruchy mogÄ… być pomocne w wielu dziedzinach życia, czyż nie? Udowodniono także, że 12 tygodni regularnego grania na sensorach ruchowych pozwoliÅ‚o na zmniejszenie objawów Parkinsona aż u 55% badanych seniorów.

 

Grafika: Tom Clancy's Ghost Recon Breakpoint

 

 

Gry muzyczne, takie jak Guitar Hero umożliwiajÄ… trening wyczucia rytmu i sprawniejszego reagowania na przykÅ‚ad na zmiany riffów gitarowych. Niektórzy twierdzÄ… nawet, że w peÅ‚ni nauczyli siÄ™ grać na perkusji dziÄ™ki regularnej grze na jej wirtualnym odpowiedniku. ZwiÄ™ksza nam siÄ™ również wyczucie muzyczne, które pozwala dopasować odpowiedni podkÅ‚ad do danej sytuacji dziejÄ…cej siÄ™ na ekranie czy scenie. O piÄ™knie i uroku wielu Å›cieżek dźwiÄ™kowych pochodzÄ…cych ze Å›wiata gier chyba nie trzeba nikogo przekonywać, wystarczy posÅ‚uchać tak fenomenalnych utworów jak The Fields od Ard Skellig z trzeciej odsÅ‚ony Wiedźmina czy też emocjonalnego Ezio’s Family z drugiej części Assassin’s Creed. 

 

Motywy z gier lub ich bohaterowie czÄ™sto stajÄ… siÄ™ inspiracjÄ… do powstawania rysunków czy malunków stworzonych w każdym możliwym stylu. Niejeden zdolny malarz czy rysownik zaczynaÅ‚ od odwzorowywania swoich ulubionych postaci, tworzÄ…c fanarty. To samo tyczy siÄ™ animacji, a nawet filmów niezależnych. A jeżeli chodzi o zdolnoÅ›ci manualne w tworzeniu ekwipunku czy upodabnianiu siÄ™ do fikcyjnych postaci to wystarczy udać siÄ™ na konwenty takie jak Pyrkon, żeby przekonać siÄ™ o kunszcie, jaki można w tej materii osiÄ…gnąć. 

 

Same gry być może nie rozwijajÄ… umiejÄ™tnoÅ›ci informatycznych, jednak nie zawsze instalacja i wÅ‚Ä…czenie gry sprowadza siÄ™ do kilku kliknięć. Niekiedy pojawiajÄ… siÄ™ problemy, na które trzeba znaleźć rozwiÄ…zanie. Dzisiaj nie jest to już takim wielkim problemem, ponieważ mamy Internet i wszelkie fora dotyczÄ…ce gier i problemów zwiÄ…zanych z ich poprawnym dziaÅ‚aniem. KiedyÅ› jednak trzeba byÅ‚o samemu dojść do przyczyny pojawiania siÄ™ danego bÅ‚Ä™du. Do tego mamy lepsze obycie z klawiaturÄ… i myszÄ…, gÅ‚Ä™biej poznajemy możliwoÅ›ci systemu operacyjnego oraz budowÄ™ komputera. Niby nie jest to nauka pÅ‚ynÄ…ca z samych gier, ale wszystko dookoÅ‚a nich siÄ™ krÄ™ci i jest przez nie niejako wymuszana. 

 

PozostajÄ…c nadal w temacie szkóÅ‚, a nawet Uczelni Wyższych, gry sÄ… Å›wietnym tematem na różne prace zaliczeniowe. Studenci socjologii, sztuk piÄ™knych czy kierunków pedagogicznych majÄ… szerokie pole do popisu. Można także wykorzystać porównanie gier do utworów literackich we wszelkich pracach opisowych.

 

Osoby, które grajÄ… w gry produkujÄ… podobno o 17% mniej hormonu - kortyzolu, który odpowiedzialny jest za stres. Zatem racjonalne korzystanie z uroków gier komputerowych was uspokoi. Jeżeli jednak bÄ™dziecie przesadzać z iloÅ›ciÄ… godzin spÄ™dzonych na graniu, efekt może być odwrotny, należy zatem uważać. Niektóre produkcje swoim klimatem i muzykÄ… pozwalajÄ… na chwilÄ™ wyciszenia. OdpalajÄ…c menu gÅ‚ówne Mafii 2 lub pÅ‚ynÄ…c po wodach wysp Skellige w Wiedźminie 3: Dziki Gon zamykaÅ‚em na chwilÄ™ oczy i wyciszaÅ‚em caÅ‚ego siebie. Po takiej chwili każdy problem wydaje siÄ™ odrobinÄ™ mniej straszny. To co teraz powiem może nie bÄ™dzie zbyt pedagogiczne, ale gry pomagajÄ… nam także zrzucić z siebie nagromadzony stres i agresjÄ™, mówiÄ…c kolokwialnie można siÄ™ "wyżyć". Ostatecznie w każdym z nas jest ten pierwiastek psychopaty, lepiej chyba posiekać kilku przeciwników w wirtualnym Å›wiecie niż w naszym, prawda? 

 

 

Grafika: The Sinking City

 

Przede wszystkim jednak najwiÄ™kszÄ… wartoÅ›ciÄ… edukacyjnÄ… jakÄ… można wyciÄ…gnąć z gier komputerowych jest kreatywność i logiczne myÅ›lenie. Wielu rodziców dziwi siÄ™, widzÄ…c że jego dziecko spÄ™dza sporo czasu grajÄ…c w Minecrafta. Chyba każda pociecha posiada jakiÅ› zestaw klocków, mniejszy lub wiÄ™kszy, a sedno tego sprzedażowego fenomenu to jedna wielka piaskownica wypeÅ‚niona wÅ‚aÅ›nie różnymi klockami. CaÅ‚y ten Å›wiat można dowolnie modyfikować, budować najróżniejsze obiekty. Ponieważ liczba materiaÅ‚u jest w tym przypadku nieograniczona, mogÄ… to być potężne budowle odzwierciedlajÄ…ce rzeczywistość lub coÅ›, co daje wyraz wyobraźni. Nie ogranicza nas nic, a gra kosztuje tyle, co porzÄ…dny zestaw klocków... Sporo produkcji stawia na zagadki logiczne, których rozwiÄ…zanie jest niezbÄ™dne do przejÅ›cia do dalszego etapu gry. Stymuluje to naszÄ… wyobraźniÄ™ i pamięć, wspomaga logiczne myÅ›lenie oraz rozwija umiejÄ™tnoÅ›ci poszukiwania Å‚atwych rozwiÄ…zaÅ„ na trudne problemy. Jak powiedziaÅ‚ Bill Gates: Do najtrudniejszej pracy zatrudniÄ™ najbardziej leniwego pracownika. On znajdzie najprostszy sposób na wykonanie zadania. 

 

Gry sprawiajÄ…, że jesteÅ›my bardziej skupieni, możemy wykonywać kilka czynnoÅ›ci jednoczeÅ›nie i zyskujemy podzielnÄ… uwagÄ™. Jest to spowodowane tym, że na ekranie przeważnie wiele siÄ™ dzieje i musimy zwrócić uwagÄ™ na kilka czynników w tym samym czasie. Czas reakcji graczy porównywany jest z tym, jaki osiÄ…gajÄ… piloci samolotów bojowych. BÄ…dźmy zatem Å›wiadomi korzyÅ›ci, jakich dostarcza nam wspaniaÅ‚y i zróżnicowany Å›wiat gier i uÅ›wiadamiajmy w tej materii naszych bliskich.

 

Niektórzy twórcy stara siÄ™ wykorzystywać swoje propozycje do edukowania graczy, czego przykÅ‚adem jest Roblox.