Współczesny model bohatera czyli jakich wyborów dokonują gracze

Każda historia potrzebuje bohatera. Przez wieki książki, poematy, pieÅ›ni, filmy, seriale, a w koÅ„cu gry, miaÅ‚y wpÅ‚yw na to, jakich bohaterów podziwialiÅ›my. Nie jest to jednak rzeczÄ… niezmiennÄ…. Każdy okres w dziejach danej spoÅ‚ecznoÅ›ci czy danego narodu charakteryzowaÅ‚ siÄ™ innymi trendami w twórczoÅ›ci artystów, stÄ…d na przestrzeni wieków podziwiano bohaterskiego katolika Rolanda, Szekspirowskich bohaterów tragicznych, caÅ‚Ä… masÄ™ romantycznych nieszczęśników i patriotów, dekadentów czy superbohaterów. Autorzy nadawali swoim protagonistom cechy, dziÄ™ki którym czytelnicy mogli sympatyzować czy nawet podziwiać dane postacie, które nierzadko stawaÅ‚y siÄ™ wzorami do naÅ›ladowania. Autor jest tutaj sÅ‚owem kluczowym.

 

 

Gry oczywiÅ›cie również majÄ… swoich autorów, a postacie przecież również pisane sÄ… przez drugiego czÅ‚owieka, nie można jednak zrównać sposobu przedstawienia historii w grze z tÄ… przedstawionÄ… w filmie, komiksie czy książce. Gry role-playowe najczęściej dajÄ… graczowi możliwość wyboru przy tworzeniu postaci, opcji dialogowych, opowiedzenia siÄ™ za którÄ…Å› ze stron czy wyboru zadaÅ„ i zakoÅ„czeÅ„. Daje to zupeÅ‚nie inny obraz bohatera, nie mamy wiÄ™c już do czynienia z konkretnym archetypem postaci, a raczej sami wpÅ‚ywamy na to, kim ta postać bÄ™dzie. Wybory moralne w grach dajÄ… nowe spektrum odbioru danego protagonisty. A zatem jakich wyborów dokonujÄ… gracze? Czy wolÄ… by ich postać byÅ‚a wzorem do naÅ›ladowania niczym supermam, mrocznym antybohaterem czy wolÄ… raczej iść po trupach do celu? 

 

ChciaÅ‚abym zaprezentować naszym czytelnikom przeprowadzonÄ… niedawno ankietÄ™ wÅ›ród polskich graczy oraz posiÅ‚kujÄ…c siÄ™ przykÅ‚adami statystyk wÅ›ród graczy miÄ™dzynarodowych przeanalizować jaki model bohatera tworzymy wspóÅ‚czeÅ›nie wÅ‚aÅ›nie dziÄ™ki grom. 

 

W ankiecie przeprowadzonej na próbie 725 badanych widzimy, że wiÄ™kszość, bo aż 43,6% wybiera generalnie dobrÄ… Å›cieżkÄ™, tylko 5,4% wybiera Å›cieżkÄ™ zÅ‚a, a 9,8% na ogóÅ‚ idzie w neutralność. 21,4% decyduje siÄ™ na kilkukrotne przejÅ›cie gry, w celu poznania wiÄ™kszej iloÅ›ci opcji dialogowych i scenariuszowych. Aż 19,9 % pytanych odpowiedziaÅ‚o, że ich wybory sÄ… kompletnie zależne od sytuacji, w jakiej znalazÅ‚ siÄ™ ich bohater.

 

 

W kolejnym z pytaÅ„ ankietowani mieli za zadanie okreÅ›lić, okreÅ›lić moralność, jakÄ… najczęściej przypisali by tworzonym przez siebie bohaterom korzystajÄ…c ze skali znanej z klasycznych RPG studia Bioware. Tutaj zdecydowanie przeważa chaotyczny dobry z 31,2% punktami procentowymi. Generalnie, zdecydowana wiÄ™kszość bo aż 61% wybiera opcjÄ™ dobry, jednak praworzÄ…dny dobry wybraÅ‚o najmniej bo 11,6% graczy. WzglÄ™dnym powodzeniem cieszyÅ‚a siÄ™ opcja chaotyczny neutralny, a zsumowane opcje neutralne byÅ‚y na drugim miejscu. Najmniej bo zaledwie 2,2% zdobyÅ‚a opcja neutralny zÅ‚y. Czy gracze kochajÄ… wiÄ™c chaos? Postacie niestabilne czy wrÄ™cz niezrównoważone? Co ciekawe wÅ›ród opcji zÅ‚ych najlepiej wypadÅ‚ praworzÄ…dny zÅ‚y (5,4%). 

 

 

ReasumujÄ…c, oddanie kontroli nad moralnoÅ›ciÄ… bohatera graczom, na ogóÅ‚ bÄ™dzie skutkowaÅ‚o stworzeniem bohatera dobrego i moralnego, ale nie praworzÄ…dnego, a zatem postać nie majÄ…ca problemu z Å‚amaniem reguÅ‚ i zasad kierujÄ…ca siÄ™ szeroko pojÄ™tymi sumieniem, wspóÅ‚czuciem lub empatiÄ…. Czego wiÄ™c chcÄ… gracze?

 

Dodatkowym pytaniem w ankiecie byÅ‚o jakie możliwoÅ›ci rozwoju charakteru najchÄ™tniej widzieliby w przyszÅ‚ych produkcjach. ByÅ‚a to odpowiedź wielokrotnego wyboru. Trzy opcje zdecydowanie wybiÅ‚y siÄ™ przed resztÄ™ a byÅ‚y to Bohater o trudnym charakterze (50,3%), ZÅ‚oczyÅ„ca z wiarygodnymi motywami i rozwojem postaci (40,5%) oraz Bohater dla którego każda opcja byÅ‚aby wiarygodna(40%). Najmniej zebrali Typowy bohater oraz Typowy zÅ‚oczyÅ„ca, neutralna opcja, o ironio, byÅ‚a po Å›rodku. 

 

 

Tutaj wnioski nasuwajÄ… siÄ™ same i nie sÄ… szczególnie zaskakujÄ…ce. Najwyraźniej gracze chcÄ… odejÅ›cia od utartych konwencji, a wiÄ™c pragnÄ… protagonistów o nietypowym i skomplikowanym charakterze, nawet jeÅ›li miaÅ‚by to być antybohater. 

 

SkÄ…d takie decyzje u graczy? OczywiÅ›cie może być wiele czynników. Wybieranie Å›cieżki dobra zwykle po prostu bardziej popÅ‚aca. Bycie zÅ‚ym może ograniczyć pewne opcje dialogowe czy handlu, wiÄ™c wybranie charakteru o wysokiej moralnoÅ›ci to również wybór strategiczny. Co wiÄ™cej, gry to zupeÅ‚nie nowe medium bardzo różniÄ…ce siÄ™ od telewizji czy kina. MajÄ…c możliwość wielu wyborów oraz kilkudziesiÄ™ciu godzin rozgrywki również modele postaci bÄ™dÄ… skonstruowane w inny sposób. 

 

Pozostaje również kwestia inspiracji, tego co wpÅ‚ywa na decyzje graczy. Z możliwych odpowiedzi, wiele osób wybraÅ‚o dzieÅ‚a fantasy i sci-fi, kreskówki oraz filmy superbohaterskie również byÅ‚y czÄ™stÄ… odpowiedziÄ…, wiele osób dodaÅ‚o anime. Zapytani o inspirujÄ…ce postacie, wielu graczy wymieniaÅ‚o Geralta (seria Wiedźmin), Komandor/a Shepard/a (seria Mass Effect), ale również postacie z Dragon Ball, serii Harry Potter, pojawili siÄ™ również superbohaterowie, choć z postaci komiksowych najczęściej przewija siÄ™ Joker.

 

Czy podążamy wiÄ™c jakimÅ› schematem znanym z kultury? Bohater klasyczny? Romantyczny? Superbohater? SuperzÅ‚oczyÅ„ca? Najwyraźniej gracze potrzebujÄ… odmiany. Preferowany przez tÄ™ spoÅ‚eczność bohater to najwyraźniej taki, który nie boi siÄ™ Å‚amać reguÅ‚, jest niejednoznaczny, przez co ciekawy, aczkolwiek o silnym krÄ™gosÅ‚upie moralnym. Nie tylko polski gracz ma takie preferencje, badania przeprowadzone w Uniwersytecie w Baylor (Teksas, USA) wskazujÄ…, że aż 82,9% graczy wybiera opcje dobrÄ…, jednoczeÅ›nie angażujÄ…c siÄ™ w grÄ™ i czerpiÄ…c przyjemność z gry. Analiza dla Hollywoodreporter.com (rownież USA) wykazaÅ‚a podobne preferencje wzglÄ™dem moralnoÅ›ci wskazujÄ…c również na wysoki poziom empatii graczy. Ostateczny wniosek? Bohater wspóÅ‚czesnych graczy: empatyczny, ale chaotyczny.