Total War: Arena - recenzja

Gdy pierwszy raz usÅ‚yszaÅ‚em o Total War: Arena (hmm, to byÅ‚o naprawdÄ™ dawno temu...) nie dostrzegÅ‚em w tym projekcie niczego nowego, bo w koÅ„cu jakby tu inaczej spoglÄ…dać na kolejnÄ… hybrydÄ™ strategii i MOBA, których wtedy chociażby w formie zapowiedzi byÅ‚o naprawdÄ™ dużo, a wszyscy gracze mieli już tego trochÄ™ dosyć. No, ale cóż to przecież tylko tego typu produkcje miaÅ‚y siÄ™ sprzedawać. Creative Assembly w zaciszu swojego studia caÅ‚y czas pracowaÅ‚o nad swojÄ… produkcjÄ… wprowadzajÄ…c do niej coraz wiÄ™cej zawartoÅ›ci oraz mechanik, które od pewnego czasu sÄ… dostÄ™pne do sprawdzenia w ramach otwartych beta testów. W tym momencie twórcy zdecydowali siÄ™ na wspóÅ‚pracÄ™ z firmÄ… Wargaming, dziÄ™ki czemu oddziaÅ‚ Wargaming Alliance pozwoliÅ‚ na rozwiniÄ™cie siÄ™ jednej z najciekawszych odsÅ‚on tak uznanej i wieloletniej serii jak Total War. Dlaczego wÅ‚aÅ›nie tak jest?

Total War: Arena w moim odczuciu praktycznie nie ma nic wspólnego z gatunkiem MOBA, a stanowi po prostu osobny, dedykowany oraz rozbudowany tytuÅ‚ wieloosobowy, pozwalajÄ…cy aż dziesiÄ…tce graczy na Å›cisÅ‚Ä… wspóÅ‚pracÄ™ przy okazji szarży na poszczególne jednostki czy też tworzenia zasadzek, które pozwolÄ… nam na zmiażdżenie niczego niespodziewajÄ…cych siÄ™ wrogów. RozgrywkÄ™ rozpoczynamy po dwóch stronach mapy, gdzie znajdujÄ… siÄ™ nasze obozy (mapy) i skÄ…d mamy okazjÄ™ wyruszyć do walki o bogactwa, dominacjÄ™ oraz chwaÅ‚Ä™. Tym razem jednak deweloperzy zdecydowali siÄ™ nam zaoferować bardziej kameralne starcia, w których do dyspozycji nie mamy gigantycznych  armii, lecz naprawdÄ™ maÅ‚e oddziaÅ‚y, które sÄ… dosyć sÅ‚abe, lecz przy wsparciu sojuszników potrafiÄ… absolutnie odmieniać losy olbrzymich wojen. Nowe podejÅ›cie opiera siÄ™ przede wszystkim na zupeÅ‚nej zmianie podejÅ›cia do zabawy, tym razem zamiast koncentrować siÄ™ na pozycji na mapie oraz gromadzeniu najwiÄ™kszej iloÅ›ci wojsk, musimy podejść do walki bardziej bezpoÅ›rednio, inteligentnie operujÄ…c dziaÅ‚aniami swoich oddziaÅ‚ów. Te kierowane sÄ… przez liderów, których umiejÄ™tnoÅ›ci pozwolÄ… nam na uzyskanie przewagi w walce oraz pozwolÄ… ostatecznie pozbyć siÄ™ wrogów. 

DziesiÄ™ciu graczy to duża liczba, która nie tylko daje do myÅ›lenia, ale także powoduje, że musimy siÄ™ podzielić i lepiej zarzÄ…dzać wÅ‚asnymi dziaÅ‚aniami, które wcale nie sÄ… Å‚atwiejsze od samodzielnej kontroli nad wiÄ™kszÄ… iloÅ›ciÄ… jednostek. W tym wypadku niestety zabawa bÄ™dzie zależna od tego jak skutecznie realizujemy wspólne akcje oraz czy najlepiej wykorzystujemy dostÄ™pne możliwoÅ›ci każdego z typów jednostek. Twórcy w zwiÄ…zku z tym zdecydowali siÄ™ nam dać do dyspozycji kilka możliwoÅ›ci komunikowania siÄ™, od prostego czatu, przez sygnalizatory, na możliwoÅ›ci rysowania po mapie koÅ„czÄ…c. W ramach otwartych beta testów pojawiÅ‚ siÄ™ pewien problem, który nie jest jednak techniczny i może być bardzo, bardzo ciężki do rozwiÄ…zania. Otóż wielu graczy rozpoczynaÅ‚o rozgrywkÄ™ po czym na jej starcie lub gdzieÅ› w poÅ‚owie rezygnowali z rywalizacji, co jak Å‚atwo możecie siÄ™ domyÅ›lić koÅ„czyÅ‚o siÄ™ porażkÄ… jednej z ekip. KolejnÄ… kwestiÄ… jest pojawienie siÄ™ ludzi, którzy absolutnie nigdy nie mieli okazji (prawdopodobnie) spotkać siÄ™ z markÄ… Total War i nie rozumiejÄ… przewagi poszczególnych typów wojaków (najemnicy, pikinierzy, miecznicy Å‚ucznicy, procarze oraz artyleria czy jazda konna) w zwiÄ…zku z czym zamiast uzyskać przewagÄ™ stajemy siÄ™ coraz bliżsi porażki. Na szczęście w przypadku grania z innymi osobami wrażenie jest zupeÅ‚nie inne i doÅ›wiadczenia również mogÄ… być zupeÅ‚nie odmienne. Zapewne w przyszÅ‚oÅ›ci pojawi siÄ™ tryb rankingowy, który wspomoże matchmaking i skuteczniej poradzi sobie z tego typu gagatkami. Zagrania możemy na poczÄ…tku przetestować w walkach ze sztucznÄ… inteligencjÄ…, aby po czasie móc je doskonale zrealizować na trochÄ™ inteligentniejszym przeciwniku… no kilku rywalach. 

Niestety w ramach matchmakingu pojawi siÄ™ dosyć duży problem podczas tworzenia gier, który radzi sobie pod wzglÄ™dem dosyć dynamicznego tworzenia starć, lecz niestety bardzo czÄ™sto sprowadza zabawÄ™ tylko do jednej mapy przez co szybko pojawia siÄ™ w tej kwestii nuda, a to przecież w zależnoÅ›ci od poÅ‚ożenia terenu możemy wyprowadzać najciekawsze z zagrywek, które mogÄ… w dalszej perspektywie spowodować pojawienie siÄ™ zmÄ™czenia oraz nudy. W koÅ„cu zakres taktyczny nie jest nieskoÅ„czony i zwyczajny brak różnorodnoÅ›ci w przypadku tylko jednego trybu walki musiaÅ‚by siÄ™ przeÅ‚ożyć na dÅ‚ugoterminowÄ… zabawÄ™. Twórcy zdecydowali siÄ™ na wprowadzenie absolutnej masy jednostek, które na wzór World of Tanks zostaÅ‚y podzielone na rozlegÅ‚e i zaawansowane drzewka rozwoju, dziÄ™ki czemu nasz rozwój odbywa siÄ™ także w bezpoÅ›redniej i widocznej formie, pozwalajÄ…c nam na pokierowanie najwiÄ™kszymi wojownikami starożytnoÅ›ci. CiekawÄ… odmiennoÅ›ciÄ… jest wykorzystanie kilku znanych postaci, które jako liderzy dostarczajÄ… nam dodatkowych umiejÄ™tnoÅ›ci i boostu do statystyk, które w odpowiednich rÄ™kach zmieniajÄ… oblicze walk. 

Creative Assembly zdecydowaÅ‚o siÄ™ na przeniesienie jak najwiÄ™kszej iloÅ›ci elementów z peÅ‚noprawnych odsÅ‚on Total War do Å›ciÅ›le wieloosobowego tytuÅ‚u, który zachwyca po dziÅ› dzieÅ„ skalÄ…, iloÅ›ciÄ… jednostek oraz efektownymi starciami pomiÄ™dzy dwiema olbrzymimi armiami, które operujÄ… w ramach różnych formacji oraz charakterystyki. Nie inaczej jest w przypadku Areny, choć tutaj wojna operuje w bardziej kameralnych warunkach i koncentruje siÄ™ na kilku mniejszych frontach. Nie robi to takiego wrażenia graficznego, jednakże umożliwia to lepsze skoncentrowanie siÄ™ na lokalnej walce oraz poszczególnych ciosach oddawanych przez naszych wojaków, którzy mogÄ… odnosić wielkie zwyciÄ™stwa lub zostanÄ… zgÅ‚adzeni, otoczeni oraz zmiażdżeni niczym w pewnym serialu… 

Tekstury oraz obiekty zostaÅ‚y wykonane bardzo starannie i jak na tytuÅ‚ wieloosobowy mogÄ… siÄ™ podobać. Na szczególne uznanie zasÅ‚ugujÄ… Dowódcy i potężniejsze i sÅ‚ynniejsze oddziaÅ‚y posiadajÄ…ce naprawdÄ™ zachwycajÄ…ce iloÅ›ciÄ… szczegóÅ‚ów oraz detali, które udaÅ‚o siÄ™ umieÅ›cić dbajÄ…c jednoczeÅ›nie o odpowiedni balans i optymalizacjÄ™. WspomniaÅ‚em o animacjach, których ilość jest zadowalajÄ…ca i jak na walkÄ™ online jest to wystarczajÄ…ca liczba, jednakże przy braku dużej iloÅ›ci narzÄ™dzi, fakt ten powoduje, że nasza uwaga ucieka wÅ‚aÅ›nie ku przyglÄ…daniu siÄ™ oraz dostrzeganiu tego typu niedociÄ…gnięć. Na szczęście sÄ… tutaj o wiele ważniejsze sprawy, na które zwracamy uwagÄ™. ImponujÄ…ce jest to jak dużą uwagÄ™ poÅ›wiÄ™cono na wprowadzanie takich rzeczy jak szczegóÅ‚owość i zgodność z historiÄ… starożytnÄ…, sÄ… projekty i detale znajdujÄ…ce siÄ™ chociażby na budynkach, dziÄ™ki czemu jeszcze Å‚atwiej jest siÄ™ nam poczuć niczym w przedstawionych i odwzorowanych czasach. Miejsca, które mamy okazjÄ™ zobaczyć peÅ‚ne sÄ… różnorodnych elementów, które zarówno dobrze dziaÅ‚ajÄ… jako wypeÅ‚nienie,  jak również czasem majÄ… wpÅ‚yw na rozgrywkÄ™. Tutaj szczególnie dobrze radzÄ… sobie zarówno lasy jak i uksztaÅ‚towanie, które powodujÄ…, że zabawa otrzymuje dodatkowÄ… gÅ‚Ä™biÄ™ oraz umożliwia wiele ciekawych zagraÅ„, które mogÄ… mieć wpÅ‚yw na ostateczny rezultat. Widać, że ktoÅ› poÅ›wiÄ™ciÅ‚ sporo czasu na odpowiedni projekt map Å‚Ä…czÄ… zarówno zalety wieloosobowe jak i w miarÄ™ godne oddanie rzeczywistoÅ›ci, co jest szczególnie ciężkie. 

Wargaming Alliance oraz Creative Assembly zadbaÅ‚y o sporo elementów udźwiÄ™kowienia, które w ramach bojowych okrzyków czy innego typu odgÅ‚osów starć, bardzo dobrze funkcjonujÄ… i w zasadzie nie odchodzÄ… pod żadnym wzglÄ™dem od standardu ustanowionego na przestrzeni wielu lat i odsÅ‚on serii. CiekawÄ… rzeczÄ… jest dodanie peÅ‚nej polskiej wersji jÄ™zykowej, dziÄ™ki której Dowódcy i narratorzy/lektor przemawiajÄ… do nas w rodzimej mowie co ma swoje mocne i sÅ‚abe strony. Upodobania tak jak gusta każdy ma swoje, chciaÅ‚bym jednak zauważyć, że poza lekkim “przeaktorzeniem” generalnie rzecz biorÄ…c wykonano bardzo dobrÄ… robotÄ™, dziÄ™ki czemu ani przez moment nie miaÅ‚em specjalnej chÄ™ci by coÅ› zmieniać w tej materii. Nieźle wypada warstwa muzyczna, która odpowiednio dziaÅ‚a na nas już w samym menu i powoli podgrzewa atmosferÄ™  decydujÄ…cymi chwilami, które czÄ™sto w Total War: Arena decydujÄ… o naszym być albo nie być. 

Projekt skazywany już na samym starcie (także przeze mnie) na pożarcie po sporym okresie prac zaskakuje swoim wykonaniem oraz odwzorowaniem historycznych elementów. Rozgrywka 10 vs.10 graczy zupeÅ‚nie zmienia charakter zabawy, jednoczeÅ›nie zachowujÄ…c najważniejsze cechy starć w Total War i wiele zmiennych. Pomimo braku wymogu zarzÄ…dzania bardzo dużą iloÅ›ciÄ… oddziaÅ‚ów, wprowadzenie bardziej kameralnych i bezpoÅ›rednich walk na kilku maÅ‚ych frontach dodaje emocji i mimowolnie zachÄ™ca do wspóÅ‚pracy oraz inteligentnego podejmowania decyzji tak, aby ich synchronizacja zagwarantowaÅ‚a nam oczekiwane efekty. 

PoÅ‚Ä…czenie gry strategicznej z MOBA po dÅ‚uższym czasie obcowania jest widoczne, lecz jedynie z racji wykorzystania tak naprawdÄ™ linii (góra, dóÅ‚ oraz szeroki pas Å›rodka) oraz baz wymagajÄ…cych atakowania lub bronienia, a co za tym idzie zwiÄ™kszenia odpowiedzialnoÅ›ci wÅ›ród podejmowanych decyzji. Przed Total War: Arena może stać bardzo pozytywna przyszÅ‚ość, warunkiem bÄ™dzie jednak odpowiednia komunikacja z graczami oraz regularne dostarczanie Å›wieżej treÅ›ci, szczególnie w ciÄ…gu roku lub dwóch, zanim zalani zostaniemy przez tytuÅ‚y wieloosobowe z segmentu AAA premium.