Historia CD Project Red twórców Cyberpunk 2077 i Wiedźmina

| 23 grudnia 2020, 12:30

Jednym z najwiÄ™kszych wydarzeÅ„ growych ostatnich dni jest zdecydowanie premiera Cyberpunk 2077, wyczekiwanej gry polskiego studia, które wszyscy dobrze znamy. CD Project Red daÅ‚o nam niewÄ…tpliwie jednÄ… z najbardziej uznanych i popularnych serii growych jakÄ… jest Wiedźmin na podstawie książek Andrzeja Sapkowskiego. To s jednak rzeczy oczywiste. Nie bÄ™dÄ™ siÄ™ również zagÅ‚Ä™bić w ocenÄ™ samego Cyberpunka, pozostawiÄ™ to innym. Dzisiaj chciaÅ‚abym przybliżyć historiÄ™ studia, które sprawiÅ‚o, że byliÅ›my dumni jako polscy gracze, nawet jeÅ›li ostatnia premiera nas zawiodÅ‚a.

Gigant powstały z pasji do gier

Marcin IwiÅ„ski i MichaÅ‚ KiciÅ„ski znali siÄ™ z liceum a poÅ‚Ä…czyÅ‚a ich wspólna pasja do gier i tak też narodziÅ‚ siÄ™ wspólny biznes. ByÅ‚ to poczÄ…tek lat 90 czyli bardzo specyficzny okres dla polskiej gospodarki, ale również sÄ… to poczÄ…tki przemysÅ‚u growego na wiÄ™kszÄ… skalÄ™ po tej stronie Europy. Zaczęło siÄ™ od sprowadzania gier z zagranicy i sprzedażą ich na gieÅ‚dzie komputerowej przy ulicy Grzybowskiej w Warszawie, w miejscu, które daÅ‚o poczÄ…tek wielu udanym biznesom. Chociaż może siÄ™ to wydawać niezwykÅ‚e z perspektywy dzisiejszych czasów, to wÅ‚aÅ›nie tutaj swoje pierwsze kroki stawiali prezesi poważnych firm i to tu rodziÅ‚a siÄ™ polska komputeryzacja. DziÄ™ki kontaktom z graczami za granicÄ…, MichaÅ‚ i Marcin mogli wprowadzać do sprzedaży gry normalnie niedostÄ™pne dla polskich odbiorców, ale również sami te tytuÅ‚y ogrywać.

PoczÄ…tek CDP

Dungeon Master II, niezbyt Å‚adnej nawet na swoje czasy, które MichaÅ‚ i Marcin sprzedawali przez rok. Niemniej jednak, wspóÅ‚praca z Interplay nawiÄ…zana rok po zaÅ‚ożeniu firmy pozwoliÅ‚a CD Projektowi stać siÄ™ konkurencyjnymi dla IPS Computer Group, jedynego naprawdÄ™ znaczÄ…cego dystrybutora w tamtym czasie. Szczęśliwie dla nich, postanowili iść za ciosem i postawić na pewne innowacje, które choć teraz nie wydajÄ… siÄ™ niczym specjalnym, w latach 90 tych byÅ‚y swego rodzaju kamieniem milowym i tym wÅ‚aÅ›nie byÅ‚o wprowadzenie polskich instrukcji do zagranicznych tytuÅ‚ów w 1996 roku.

 

 

 

 

Wielki przełom CD Projekt Red

Kolejnym kluczowym wydarzeniem w historii CD Projekt byÅ‚ zdecydowanie rok 1999 i pierwsza peÅ‚na polska lokalizacja gry. Nie byÅ‚ to maÅ‚y fanowski projekt, wÅ›ród aktorów gÅ‚osowych do gry Baldur’s Gate, bo o niej mowa, znaleźli siÄ™ miÄ™dzy innymi Piotr Fronczewski, Wiktor Zborowski, Krzysztof Kowalewski czy Marian Opania. Przeczucie i wnioski Marcina IwiÅ„skiego, że gracze siÄ™gnÄ… po grÄ™ dużo chÄ™tniej jeÅ›li bÄ™dzie ona wydana w jÄ™zyku polskim speÅ‚niÅ‚o siÄ™ w stu procentach, bo sprzedaż tytuÅ‚u przekroczyÅ‚a rekordowe 100 tys.egzemplarzy. DziÄ™ki temu sukcesowi gracze mogli otrzymać od CDP.pl lokalizajÄ™ takich gier-legend jak Baldur’s Gate II czy Diablo II, dodatkowo firma zaczęła dystrybuować na PolskÄ™ bardzo znanych wydawców jak Atari, Cryo, Sega, Konami, Microsoft czy Ubisoft.

 

Wiedźmin rewolucja

W 2002 roku powstaje CD Projekt Red Studio Sp. z o o. Jest to jeden z najważniejszych momentów w polskim przemyÅ›le growym, który przyczyni siÄ™ do rozpoznawalnoÅ›ci studia na caÅ‚ym Å›wiecie kilka lat później. Prace nad Wiedźminem zaczęły siÄ™ w 2003 roku, jak wspomina Marcin IwiÅ„ski od zawsze planowali zrobić wÅ‚asnÄ… grÄ™, a jako wieloletni fani książek Andrzeja Sapkowskiego nie musieli dÅ‚ugo czekać na pomysÅ‚. Decyzja o produkcji wÅ‚asnego tytuÅ‚u pojawiÅ‚a siÄ™ po przerobieniu pierwszej gry z konsoli na PC, co daÅ‚o twórcom wiÄ™cej Å›miaÅ‚oÅ›ci. Kiedy okazaÅ‚o siÄ™, że uzyskanie praw do tytuÅ‚u jest możliwe, zaczęły siÄ™ prace nad grÄ…. Zaangażowano do nich blisko sto osób i przeznaczono prawie 20 milionów co na tamte czasy byÅ‚o jedynym tak drogim polskim przedsiÄ™wziÄ™ciem. Niemniej, byÅ‚o warto. W ciÄ…gu trzech pierwszych dni od premiery 26 października 2007 roku sprzedanych zostaÅ‚o 35 tys.egzemplarzy co stanowiÅ‚o rekord w historii polskich gier, a w ciÄ…gu roku sprzedano na Å›wiatowym rynku okoÅ‚o miliona kopii, otwierajÄ…c zupeÅ‚nie nowy rozdziaÅ‚ dla polskiego przemysÅ‚u gier. Co wiÄ™cej, pierwsza odsÅ‚ona przygód Geralta z Rivii zebraÅ‚a Å›wietne recenzje, 8/10 od Eurogamer i 86/100 z recenzji na Metacritic.

 

GOG.pl - platforma od CDR

Ogromny sukces Wiedźmina pozwoliÅ‚ CDP.pl na rozszerzenie biznesu w peÅ‚ni również na rynek miÄ™dzynarodowy. Już w 2008 roku powstaje dobrze nam znana platforma GOG- Good Old Games, którego pierwotnym celem byÅ‚a sprzedaż klasyków na PC, niemniej jednak wraz z szybkim rozwojem tej growej gaÅ‚Ä™zi przemysÅ‚u zmieniÅ‚y siÄ™ również standardy i obecnie GOG.pl oferuje ponad 2000 różnych tytuÅ‚ów graczomna caÅ‚ym Å›wiecie, prowadzÄ…c wiÄ™kszość sprzedaży w USA i Europie Zachodniej.

GPW i Optimus S.A.

Ważnym krokiem dla rozwoju firmy byÅ‚o zawarcie umowy inwestycyjnej z Optimus S.A. w 2009 roku, spóÅ‚ki notowanej na GieÅ‚dzie Papierów WartoÅ›ciowych. Ostatecznie do sformalizowania umowy pomiÄ™dzy Optimusem a CDP Investment doszÅ‚o 28 grudnia 2008 roku. Chociaż to Optimus byÅ‚ przejmujÄ…cÄ… spóÅ‚kÄ…, to przejÄ™ty ostatecznie zdominowaÅ‚ spóÅ‚kÄ™. Kontrowersje zwiÄ…zane z zarzÄ…dem spóÅ‚ki (najpierw CBÅš badaÅ‚o niepokojÄ…ce podwyższenie kapitaÅ‚u w spóÅ‚ce, później CBA zatrzymaÅ‚o jednego z czÅ‚onków pod zarzutem wyprowadzania pieniÄ™dzy ze spóÅ‚ki), nie tylko nie zaszkodziÅ‚y CDP, a być może pomogÅ‚y, niemniej jednak pozwoliÅ‚o to firmie wejść na gieÅ‚dÄ™ dużo Å‚atwiej i szybciej niż wielu innym przedsiÄ™biorcom.

Kolejne części Wiedźmina i pierwszy miliard

Wiedźmin 2 Zabójcy Królów, tytuÅ‚ wydany w 2011 roku na specjalnie dla niego stworzonym silniku autorskim RED engine, również przyniósÅ‚ twórcom sukces komercyjny. Sprzedaż ponad 400 tys. kopii w pierwszym tygodniu, ale także nominowanie gry do wielu nagród na trwaÅ‚e zapisaÅ‚a CD Projekt Red w Å›wiecie miÄ™dzynarodowego przemysÅ‚u growego. Druga część opowieÅ›ci o Geralcie stanowiÅ‚a jednak zaledwie prolog ogromnego przedsiÄ™wziÄ™cia studia jakim byÅ‚o oczywiÅ›cie wydanie Dzikiego Gonu i dwóch rozbudowanych dodatków. MyÅ›lÄ™, że na ten moment spokojnie można powiedzieć, że studio wydajÄ…c tÄ™ grÄ™ osiÄ…gnęło pik swoich możliwoÅ›ci. Trzecia odsÅ‚ona Wiedźmina otrzymaÅ‚a tytuÅ‚ gry roku od Golden Joystick Awards oraz The Game Awards. Pomimo fantastycznego przyjÄ™cia przez krytyków i graczy nie obyÅ‚o siÄ™ bez kontrowersji, kiedy to redaktorzy strony Polygon zarzucili twórcom seksizm i rasizm, samej grze jednak to niezbyt zaszkodziÅ‚o.

OczywiÅ›cie do tego czasu studio mocno siÄ™ rozrosÅ‚o, a do pierwotnych twórców jako gÅ‚ównych akcjonariuszy doÅ‚Ä…czyli wiceprezes ds. finansowych Piotr Nielubowicz i Prezes Adam KiciÅ„ski. Również platforma GOG zostaÅ‚a zmodernizowana do GOG Galaxy, dodajÄ…c wiele nowych możliwoÅ›ci jak biblioteka gier czy możliwość rozgrywek w trybie multi.

Wielkie sukcesy sprawiły, że Michał Iwiński stał się pierwszym polskim miliarderem w 2017 roku.

Prawa autorskie

Nie jest to może najważniejsza karta w historii CDPR, niemniej jednak dość ciekawy temat, który mocno poruszyÅ‚ Å›rodowisko graczy. Andrzej Sapkowski, autor Sagi o Wiedźminie, który przez lata cieszyÅ‚ siÄ™ sympatiÄ… wielu ludzi, w tym graczy (nawet pomimo swojego buractwa) zraziÅ‚ to Å›rodowisko ostatecznie pozywajÄ…c Redów i żądajÄ…c zapÅ‚aty 60 milionów, jako że korzyÅ›ci, które osiÄ…gnęło studio eksploatujÄ…c utwory pisarza osiÄ…gnęły kilkakrotnie wiÄ™kszÄ… wartość niż przewidywano. Krótko mówiÄ…c, Sapkowski za maÅ‚o sobie policzyÅ‚, wiÄ™c poszedÅ‚ do sÄ…du. PadÅ‚o sporo gorzkich sÅ‚ów, wiele pod adresem również samej grupy graczy, ale skoÅ„czyÅ‚o siÄ™ na ugodzie,która najwyraźniej satysfakcjonowaÅ‚a obie strony.

CDP.pl

PrzedsiÄ™biorstwo sÅ‚usznie mocno kojarzone z CD Projekt RED, zaÅ‚ożone przez Marcina IwiÅ„skiego i MichaÅ‚a KiciÅ„skiego w 1994 roku zlokalizowaÅ‚o okoÅ‚o 200 gier. W 2012 zmieniono nazwÄ™ z CD Projekt na cdp.pl uruchamiajÄ…c jednoczeÅ›nie sklep internetowy, który oferuje, oprócz gier w wersji cyfrowej, e-booki, e-komiksy, a także wiele produktów w sprzedaży wysyÅ‚kowej. SpóÅ‚ka nie jest już jednak, od 2014 roku w rÄ™kach oryginalnych zaÅ‚ożycieli. StaÅ‚a siÄ™ niezależna poprzez wykupienie przez bÄ™dÄ…cych już w zarzÄ…dzie spóÅ‚ki udziaÅ‚owców, trwaÅ‚o to jednak tylko do 2017 roku zostaÅ‚a kupiona przez grupÄ™ kapitaÅ‚owÄ… Merlin Group S.A. Sprawy komplikujÄ… siÄ™ już od poczÄ…tku naszego ukochanego roku 2020. Już w styczniu firma drastycznie zmniejszyÅ‚a zatrudnienie, wiele mówi siÄ™ o tym, iż decyzja byÅ‚a podyktowana przeÅ‚ożeniem premiery Cyberpunka z kwietnia na wrzesieÅ„. Cdp.pl miaÅ‚o być gÅ‚ównym dystrybutorem wspomnianej gry, również wersji kolekcjonerskich. Prawa do dystrybucji bohatersko przejęła Cenega, a cdp.pl pozostaÅ‚o z dÅ‚ugami i brakiem perspektywy podniesienia siÄ™ po utopionym kwartale. W kwietniu spóÅ‚ka ogÅ‚osiÅ‚a upadÅ‚ość. Jest to bardzo przykra wiadomość dla fanów gier, firma przez dwadzieÅ›cia lat zrobiÅ‚a dla nich bardzo wiele. Można jedynie spekulować czy jest to wynik wczeÅ›niejszych decyzji, postawienia wszystkiego na jednÄ… kartÄ™ jakÄ… byÅ‚ Cyberpunk 2077, pandemii, która uderzyÅ‚a w wiele biznesów czy może legenda upadÅ‚a przygnieciona silnÄ… konkurencjÄ…. GÅ‚ówny udziaÅ‚owiec Robert WesoÅ‚owski nie potwierdziÅ‚, aby przyczynÄ… upadku byÅ‚y opóźnienia w wydawaniu Cyberpunka. Zdecydowanie jest to koniec pewnej epoki, dodatkowo trochÄ™ gorzki, gdyż ci, którzy zamówili preorder gry dostali skomplikowane pisma od syndyka, co zawsze pozostawia pewien niesmak. Szczęśliwie kolekcjonerki fanów nie byÅ‚y zagrożone

 

Czasem słońce, czasem deszcz

 

Chociaż bardzo byÅ›my im tego życzyli dziaÅ‚ania Redów to niestety nie jest tylko pasmo sukcesów. PierwszÄ… wiÄ™kszÄ… pomyÅ‚kÄ… byÅ‚o przerobienie Gwinta, w sposób, w który zaczÄ…Å‚ bardzo odstawać od pierwowzoru znanego z Dzikiego Gonu. Chociaż z poczÄ…tku zostaÅ‚a odebrana entuzjastycznie nowe rozwiÄ…zania i zmiany komplikowaÅ‚y grÄ™ w sposób dość nieprzyjemny i ostatecznie projekt nie zostaÅ‚ wykorzystany w ramach swojego peÅ‚nego potencjaÅ‚u.

 

Niewykorzystanie jednak w peÅ‚ni karcianki z Wiedźmina 3 wydaje siÄ™ bÅ‚ahe w stosunku do tego, z jakimi problemami Redzi muszÄ… siÄ™ zmagać po niedawnej premierze Cyberpunk 2077. Gra niestety nie speÅ‚nia oczekiwaÅ„, a hype na tÄ™ produkcjÄ™ byÅ‚ na tyle duży, że wiele osób poczuÅ‚o siÄ™ wrÄ™cz oszukanymi otrzymujÄ…c grÄ™, w której jest tyle bÅ‚Ä™dów i problemów. Od NPC stojÄ…cych w miejscu w literÄ™ T po kÅ‚opoty z save’ami, widać goÅ‚ym okiem, że gra jest niedopracowana. Być może przeszacowano możliwoÅ›ci, być może szukano oszczÄ™dnoÅ›ci, jedno jest pewne, gra którÄ… otrzymaliÅ›my na premierze jest daleka od tego na co czekaliÅ›my. Niemniej jednak mówiÄ™ to z perspektywy pecetowca, dużo gorzej jest dla tych, którzy zakupili grÄ™ na konsolÄ™. Już wiemy, że gra zostaÅ‚a wycofana z Playstation Store przez wzglÄ…d na liczne bÅ‚Ä™dy. O ile wersja na komputery dość szybko siÄ™ podniosÅ‚a i oceny idÄ… powoli w górÄ™, konsolowe oceny na metacritic osiÄ…gnęły w pewnym momencie tak niski wynik jak 2.0.W tej chwili jest to 4.4 oceny graczy na Xboxa. Niestety to nie wszystko.

Gry to także wielkie pieniÄ…dze i ogromne inwestycje finansowe. Akcje CD Projekt poleciaÅ‚y mocno w dóÅ‚ co nie spodobaÅ‚o siÄ™ inwestorom. Nowojorscy prawnicy majÄ… ponoć szykować pozew wobec wydawcy, ze wzglÄ™du na przedstawienie wypaczonego obrazu oferowanego produktu. Co spotka CD Projekt? Ciężko powiedzieć, jedno jest pewne, sÄ… na jÄ™zykach caÅ‚ego Å›wiata. Redzi już zapowiedzieli, że przyjmujÄ… aktywnÄ… liniÄ™ obrony przeciwko zbiorowemu pozwowi inwestorów, na razie jednemu, ale inne kancelarie również szykujÄ… podobne pozwy. CD Projekt Red bÄ™dzie potrzebowaÅ‚a dużo determinacji, ale także dobrego pomysÅ‚u jak wyjść z tej sytuacji obronnÄ… rÄ™kÄ….

 

Śledź nas na google news - Obserwuj to, co ważne w świecie gier!

Komentarze [0]: