Attentat 1942 - recenzja

MyÅ›lÄ…c nad wstÄ™pem mojej kolejnej recenzji, którÄ… chciaÅ‚abym Wam zaprezentować na Å‚amach naszego serwisu, przyszÅ‚o mi na myÅ›l, że mój ukochany gatunek, przygodówki, w którym  jestem gÅ‚Ä™boko osadzona już od Å‚adnych wielu lat przechodzi jakÄ…Å› swoistÄ… metamorfozÄ™, mieszajÄ…c formÄ™ i styl tak bardzo, że czasami trudno wyraźnie ocenić z jakim typem gier wideo ma siÄ™ aktualnie do czynienia. Narracja, interaktywne filmy, elementy symulacji, czy też RPG wypierajÄ… stopniowo klasycznÄ… rozgrywkÄ™, oferujÄ…c graczowi bardzo niewiele, doprowadzajÄ…c do tego, że pomaÅ‚u staje siÄ™ jedynie widzem, a nie uczestnikiem rozgrywki. Ma to swoje plusy i minusy, jak wszystko w życiu, ale stwarza twórcom szerokie pole do popisu, a graczom oferuje nowe growe doÅ›wiadczenie, które niejednokrotnie potrafi zachwycić, nawet gdy oferuje bardzo minimalistycznÄ… i skromnÄ… w wyrazie grafikÄ™. Tak też jest w przypadku Attentat 1942, projektu przygodowego, który poprzez Å‚Ä…czenie wielu elementów, stylu wykonania i treÅ›ci zawartej w grze przykuwa do ekranu tak bardzo, że nie sposób siÄ™ od niego oderwać.

Bardzo to specyficzna gra, bo porusza ważny historycznie i spoÅ‚ecznie temat, wrzucajÄ…c gracza w wir wydarzeÅ„ rozgrywajÄ…cych siÄ™ w Czechach w czasie II wojny Å›wiatowej,  przeplatajÄ…c klasycznÄ… rozgrywkÄ™, w której za pomocÄ… myszy dokonujemy interakcji z otoczeniem,  z dokumentalnymi, filmowymi wstawkami , w których udziaÅ‚ biorÄ… osoby, które przeżyÅ‚y dramat wojny i kronikami filmowymi. Attentat 1942 to przygodowa lekcja historii, w której my jako gracze mamy przyjemność uczestniczyć, jednoczeÅ›nie poznajÄ…c fragment prawdy historycznej obrazujÄ…cy dramatycznÄ… część życia ofiar wojennych. CaÅ‚ość naszpikowana jest sporÄ… dawkÄ™ emocji, co nie powinno nikogo dziwić i prostymi mini grami, które przy okazji pozwalajÄ… nam gÅ‚Ä™biej wejść w opowieść. 

FabuÅ‚a skupia siÄ™ wokóÅ‚ pewnej rodziny i rozgrywa na dwóch pÅ‚aszczyznach czasowych, przenoszÄ…c graczy miÄ™dzy rokiem 2001, a latami od 1942 do 45, dajÄ…c możliwość wglÄ…du w czasy poprzedzajÄ…ce wybuch wojny i rozgrywajÄ…ce siÄ™ na jej poczÄ…tku. Wcielamy siÄ™ w postać, która zamierza rozwikÅ‚ać zagadkÄ™ przeszÅ‚oÅ›ci swojego dziadka, który zostaÅ‚ aresztowany tuż po zamachu na protektora Czech i Moraw - Reinharda Heydricha, zbrodniarza hitlerowskiego, bÄ™dÄ…cego jednym z gÅ‚ówno wspóÅ‚odpowiedzialnych za Holocaust. Czyn ten, a także późniejsza Å›mierć zbrodniarza wojennego doprowadziÅ‚a do przeÅ›ladowaÅ„ odwetowych i aresztowania ponad 3 tysiÄ…ce osób, 1327 skazano na Å›mierć, a kilka tysiÄ™cy kolejnych zesÅ‚ano do obozów koncentracyjnych. PoznajÄ…c opowieść żyjÄ…cych Å›wiadków wydarzeÅ„, którzy znali wyżej wspomnianego dziadka, przeglÄ…dajÄ…c dokumenty, listy, notatki i zdjÄ™cia nasz bohater spróbuje dowiedzieć siÄ™, czy aresztowanie to miaÅ‚o zwiÄ…zek z zamachem i udziaÅ‚em dziadka w ruchu oporu. 

Attentat 1942 jest dzieÅ‚em Charles University oraz Czech Academy of Sciences i grÄ…, która swój debiut miaÅ‚a już, ale jedynie w jÄ™zyku czeskim w roku 2015 i znana byÅ‚a jako: ÄŒeskoslovensko 38-89: Atentát. Gra cieszyÅ‚a siÄ™ wielkim uznaniem, otrzymujÄ…c kilka  nagród, miÄ™dzy innymi:  „Czech Game of the Year”,  "Gala Serious Game Adwers"czy "Games Learning Society Showcase Award". Twórcy jednak postanowili zwiÄ™kszyć grono odbiorców i dotrzeć do liczniejszych graczy nieco ulepszajÄ…c swój projekt i oczywiÅ›cie udostÄ™pniajÄ…c grÄ™ na Steam w jÄ™zyku angielskim. I tak oto otrzymaliÅ›my przygodówkÄ™ dokumentalnÄ…, opartÄ… na materiaÅ‚ach historycznych w jÄ™zyku czeskim, z angielskimi napisami. MuszÄ™ przyznać, że na poczÄ…tku oryginalny jÄ™zyk dialogów bardzo mnie rozpraszaÅ‚, nie pozwalajÄ…c mi siÄ™ skupić na angielskich napisach. Z czasem jednak coraz bardziej wciÄ…gaÅ‚am siÄ™ w tÄ™ zgrabnie skonstruowanÄ… opowieść, która pozwoliÅ‚a mi być jednoczeÅ›nie dokumentalistÄ…, dziennikarzem, ale i graczem, który poprzez proste zadania mógÅ‚ swojÄ… wiedzÄ™ poszerzać i odkrywać nowe elementy tej historycznej ukÅ‚adanki. A wierzcie mi jest tu co robić.

Attentat 1942 to produkcja dość krótka, ale naszpikowana wieloma elementami, o których już w mojej recenzji wspominaÅ‚am. WcielajÄ…c siÄ™ w gÅ‚ównÄ… postać przede wszystkim skupimy siÄ™ na rozmowach, a te przeprowadzić możemy w sposób wÅ‚aÅ›ciwy, który pozwoli nam odkryć kolejne fragmenty opowieÅ›ci, ale i niewÅ‚aÅ›ciwy, doprowadzajÄ…c tym samym do tego, że zapytana przez nas osoba wycofa siÄ™, zamykajÄ…c nam drzwi przed nosem. BawiÄ…c siÄ™ w dziennikarza przeprowadzimy wywiady z osobami bliskimi bohaterowi, na przykÅ‚ad z jego żonÄ…, ale i znajomymi, przyjacióÅ‚mi, a nawet osobami, które byÅ‚y odpowiedzialne za zÅ‚o, które siÄ™ wokóÅ‚ niego dziaÅ‚o. Podczas rozmów zdobÄ™dziemy wiedzÄ™ nie tylko o dziadku. Do naszej przygodowej encyklopedii trafi wiele historycznych faktów, terminów, pojęć i wydarzeÅ„ zwiÄ…zanych z okresem wojennym. Poznamy miÄ™dzy innymi szczegóÅ‚y dotyczÄ…ce zamachu, życia w okupowanych Czechach, Holocaustu i obozów koncentracyjnych, czy też codziennoÅ›ci w paÅ„stwie dotkniÄ™tym pożogÄ… wojennÄ…. 

Wywiady, to nie jedyna część naszej growej pracy. Podczas rozgrywki poznamy wiele teksów, w tym dokumenty, notatki, pamiÄ™tniki, obejrzymy zdjÄ™cia dokumentujÄ…ce straszne wojenne wydarzenia, przyjdzie nam nawet zapoznać siÄ™ z częściami garderoby, jak choćby obozowymi pasiakami. To jak szeroka bÄ™dzie ta wiedza zależeć bÄ™dzie od nas samych, bowiem to my sterujemy naszymi poczynaniami i to od naszych wyborów zależeć bÄ™dzie jak potoczy siÄ™ fabuÅ‚a w tej nastawionej na wybory, narracyjnej przygodówce. 

Wbrew pozorom, mimo dokumentalnej formy (wywiady z autentycznymi postaciami, kroniki filmowe) Attentat 1942 jest klasycznÄ… przygodówkÄ… wykonanÄ… w dość prostej, lecz ciekawej grafice. Nasza opowieść przeplatana jest bowiem częściÄ… grywalnÄ…, w której Å›ledzimy rozgrywkÄ™ w formie komiksowej. Na ekranie pojawiajÄ… siÄ™ wtedy rysunki, wykonane w czarno - biaÅ‚ej kolorystyce, które mimo tego, że sÄ… dość proste i ubogie w prezencji, to poziom emocji jaki im towarzyszy równy jest opowieÅ›ciom i  filmom, które podczas gry Å›ledzimy. Nastrój doskonale buduje i potÄ™guje Å›wietnie dobrana Å›cieżka dźwiÄ™kowa, która podkrÄ™ca atmosferÄ™, wspóÅ‚gra z niÄ… i nadaje rozgrywce pożądanego, tragicznego i peÅ‚nego napiÄ™cia klimatu. 

Skoro to przygodówka, to oczywiÅ›cie muszÄ… pojawić siÄ™ także zagadki i zadania. Tych, a jakże nie brakuje w Attentat 1942, z tym że sÄ… one niezwykle proste, a sposób ich wykonania jest tu raczej dowolny. Nie znajdziemy tu typowych zagadek przedmiotowych, bo twórcy nie zdecydowali siÄ™ na umieszczenie w grze ani ekwipunku, ani możliwoÅ›ci manewrowania zebranymi rzeczami. To co musimy wykonać, to na przykÅ‚ad uporzÄ…dkowanie  zdemolowanego przez gestapo pokoju, odszukanie odpowiednich dokumentów, czy napisanie listu i tym podobne. Za poprawnie wykonane zadanie otrzymujemy punkty, które możemy później wykorzystać. UmożliwiajÄ… one mam powtórzenie pewnego fragmentu gry. Brak takowych punkcików, w postaci monet, nam to uniemożliwia, co czasami powoduje, że pewien fragment ukÅ‚adanki  nie zostanie przez nas odkryty, co nie znaczy, że nie zdoÅ‚amy gry ukoÅ„czyć. W Attentat 1942 nie sposób utknąć, ale przez swoje dokonania i wybory, o czym już pisaÅ‚am, można przyczynić siÄ™ do odkrycia caÅ‚oÅ›ci ukÅ‚adanki lub jedynie jej fragmentu. 

Attentat 1942, to kolejny projekt  w mojej kolekcji, który ciężko ocenić jednoznacznie, bo nie jest do koÅ„ca grÄ…, a raczej nowym, dokumentalnym, historycznym i niezwykle ciekawym doÅ›wiadczeniem. Twórcy poruszajÄ…c ważny temat, poÅ‚Ä…czyli fakty z życia okupowanego paÅ„stwa z doskonale poprowadzonÄ… narracjÄ… i ciekawÄ… formÄ… graficznÄ…, dajÄ…c jednoczeÅ›nie możliwość przejÅ›cia jej w różny sposób, rozbudzajÄ…c tym samym ciekawość graczy. I choć sama nie jestem fankÄ… tytuÅ‚ów rozgrywajÄ…cych siÄ™ w czasie wojny, to niewÄ…tpliwie uważam, że taka przygodówka, w takiej formie podania treÅ›ci i z takim pokÅ‚adem emocji jest niezwykle potrzebna na rynku growym, w którym obecnie dominujÄ… proste i podobne do siebie produkcje przygodowe. Growa lekcja historii, to coÅ› czego jeszcze nie doÅ›wiadczyÅ‚am, wiÄ™c cieszÄ™ siÄ™ bardzo, że miaÅ‚am ku temu okazjÄ™. Polecam sprawdzić ten tytuÅ‚, bo jest tego godzien. 

Bardzo dziÄ™kujemy twórcom gry studiu Charles University i Czech Academy of Sciences za udostÄ™pnienie kopii gry do recenzji!